তিনিটা হৃদয় আৰু নীলা তেজ! সাগৰৰ গভীৰতাত লুকাই থকা অক্টোপাছৰ আশ্চৰ্যকৰ ৰহস্য
পৃথিৱীৰ সাগৰ-মহাসাগৰত এনে বহু জীৱ আছে, যিবোৰৰ জীৱনধাৰা মানুহৰ বাবে আজিও আশ্চৰ্যকৰ। তেনে এক আশ্চৰ্যকৰ প্ৰাণী হৈছে অক্টোপাছ। দেখাত সাধাৰণ যেন লাগিলেও এই সামুদ্ৰিক প্ৰাণীটোৰ শৰীৰৰ ভিতৰত লুকাই আছে কেইবাটাও অবিশ্বাস্য বৈশিষ্ট্য। তাৰ ভিতৰত আটাইতকৈ আশ্চৰ্যজনক বিষয়টো হ’ল—অক্টোপাছৰ তিনিটা হৃদয় থাকে।
অক্টোপাছৰ দুটা হৃদয়ে ফুলকালৈ তেজ পঠিয়াই অক্সিজেন গ্ৰহণত সহায় কৰে। আনহাতে তৃতীয় হৃদয়টোৱে অক্সিজেনযুক্ত তেজ সমগ্ৰ শৰীৰলৈ পঠিয়ায়। অৰ্থাৎ, মানুহৰ দৰে এটা হৃদয়ৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ নকৰি অক্টোপাছৰ শৰীৰত তিনিটা হৃদয়ে পৃথকভাৱে গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰে।
কিন্তু আচৰিত তথ্য ইয়াতেই শেষ নহয়। অক্টোপাছৰ তেজ সাধাৰণতে নীলা ৰঙৰ। মানুহৰ তেজত অক্সিজেন পৰিবহণৰ বাবে হিম’গ্ল’বিনে গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰে। অক্টোপাছৰ ক্ষেত্ৰত তেজত থকা হিম’চায়ানিন নামৰ তাম-ভিত্তিক পদাৰ্থই অক্সিজেন পৰিবহণ কৰে। এই পদাৰ্থৰ বাবেই অক্সিজেনযুক্ত অৱস্থাত অক্টোপাছৰ তেজ নীলা দেখা যায়।
সাগৰৰ গভীৰ আৰু ঠাণ্ডা পানীত বাস কৰাৰ ক্ষেত্ৰতো এই বৈশিষ্ট্যই অক্টোপাছক সহায় কৰে বুলি বিজ্ঞানীসকলে ব্যাখ্যা কৰে। বিশেষকৈ কম উষ্ণতা আৰু কম অক্সিজেনযুক্ত পৰিৱেশত হিম’চায়ানিনে অক্টোপাছৰ শৰীৰত অক্সিজেন পৰিবহণত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰে।
অক্টোপাছ কেৱল তিনিটা হৃদয়ৰ বাবেই বিখ্যাত নহয়। ই পৃথিৱীৰ অন্যতম বুদ্ধিমান অমেৰুদণ্ডী প্ৰাণী হিচাপেও পৰিচিত। বিভিন্ন প্ৰজাতিৰ অক্টোপাছে সমস্যা সমাধান, বস্তু ব্যৱহাৰ আৰু পৰিৱেশৰ সৈতে খাপ খুৱাই নিজৰ আচৰণ সলনি কৰাৰ ক্ষমতা দেখুৱাইছে।
ইয়াৰ আন এটা অসাধাৰণ ক্ষমতা হৈছে ৰং আৰু শৰীৰৰ আকৃতি সলনি কৰিব পৰা ক্ষমতা। বিপদৰ সময়ত বা শিকাৰীক এৰাই চলিবলৈ অক্টোপাছে নিজৰ ছালৰ ৰং আৰু আৰ্হি সলনি কৰিব পাৰে। কেতিয়াবা ই নিজৰ পৰিৱেশৰ সৈতে ইমানেই মিলি যায় যে ওচৰৰ পৰা নেদেখালৈকে তাক চিনাক্ত কৰাটো কঠিন হৈ পৰে।
আনকি অক্টোপাছৰ শৰীৰৰ গঠনো যথেষ্ট বিশেষ। ইয়াৰ আঠটা বাহু থাকে আৰু প্ৰতিটো বাহুত বহুতো সাকচন কাপ থাকে। এইবোৰৰ সহায়ত ই বস্তু ধৰি ৰাখিব পাৰে, খাদ্য সংগ্ৰহ কৰিব পাৰে আৰু পৰিৱেশ অনুভৱ কৰিব পাৰে।
সাগৰৰ গভীৰতাত নিঃশব্দে চলাচল কৰা এই প্ৰাণীটোৱে যেন প্ৰকৃতিৰ এক জীৱন্ত আশ্চৰ্যৰ কাহিনী কঢ়িয়াই লৈ ফুৰিছে। তিনিটা হৃদয়, নীলা তেজ, ৰং সলনি কৰাৰ ক্ষমতা আৰু অসাধাৰণ বুদ্ধিমত্তা—এই সকলো বৈশিষ্ট্য মিলি অক্টোপাছক পৃথিৱীৰ অন্যতম আশ্চৰ্যকৰ প্ৰাণী হিচাপে পৰিগণিত কৰিছে।
সঁচাকৈয়ে, প্ৰকৃতিৰ সৃষ্টিৰ সীমা কিমান বিস্ময়কৰ—অক্টোপাছ তাৰ এক জীৱন্ত উদাহৰণ।
